บทความ - 00324 : บางคำที่ควรชม ที่ขื่นขมก็ชมไม่ลง โดย สุดสงวน (คำที่มักเขียนผิด ภาค สกุลไทย)

บางคำที่ควรชม ที่ขื่นขมก็ชมไม่ลง โดย สุดสงวน (คำที่มักเขียนผิด ภาค สกุลไทย)

นานๆที "สุดสงวน" ก็มีคำชมให้ชื่นใจกันบ้าง

เรื่องแรก ได้ยินข่าวหลายข่าวทางวิทยุและโทรทัศน์ เดี๋ยวนี่มีคนใช้ "ให้แก่" ให้ชื่นใจหลายครั้ง ทั้งทางวิทยุกระจายเสียงประเทศไทยและหลายสถานี

แต่พอเอ่ยปากชมไปสักไม่กี่อึดใจ คนเหล่านั้นก็พลันกลับไปหา "ให้กับ" อีกจนได้ ไม่รู้ว่าครูบาอาจารย์ที่สอนภาษาไทย ท่านจะเดือดร้อนเหมือนผู้เขียนกับเพื่อนๆหลายคนที่เคยเป็นศิษย์ ศาสตราจารย์ พระวรเวทย์พิสิฐ อย่างพวกเราหรือไม่หนอ เพราะแม้ท่านจะจากไปตั้งแต่ พ.ศ.๒๕๐๒ เราก็ยังได้ยินเสียงกังวานอันทรงอำนาจของท่านอยู่ตลอดมา พวกเราจึงยืนยันว่าการที่ใครให้ของแก่ผู้อื่นใดนั้น ต้องใช้ "ให้แก่" มิใช่ "ให้กับ" เว้นแต่ที่มีความหมายว่า "ให้ด้วย (มือของตนเอง หรือ ตนเอง)" นั่นแหละ จึงน่าจะใช้ "ให้กับ" ได้

เรื่องที่สอง ได้ชมการถ่ายทอดโทรทัศน์การมอบรางวัลเกี่ยวกับวงการภาพยนตร์ ที่เรียกว่า "รางวัลสุพรรณหงส์" ที่จัดโดยสมาพันธ์เกี่ยวกับวงการบันเทิง (ขออภัยที่อาจเรียกชื่อไม่ถูกต้อง เพราะดูเหมือนมีทั้งสมาพันธ์และสมาคม) โดยส่วนรวมแล้วขอชมเชยว่าคงมีใครบางคนที่เป็นผู้รู้ภาษาไทยดี จึงเรียกว่า "รางวัลสุพรรณหงส์" โดยไม่มีคำเชยๆว่า "สุพรรณหงส์ทองคำ" ให้กะเร่อกะร่าเรื้อรังอีกต่อไป เพราะคำว่า "สุพรรณ" หรือ "สุวรรณ" ก็หมายถึง "ทองคำ" อยู่แล้ว มิได้หมายถึงทองแดง-ทองเหลือง-ทองขาวหรือทองอะไรอื่นเลย

แต่ที่น่ารำคาญก็คือ ยังมีสื่อมวลชนประเภทเต่าล้านปี ที่ไม่ยอมเปิดหูลืมตาฟังและดูชาวบ้านว่าเขาเปลี่ยนไป เรียกอย่างที่ควรเรียกแล้วก็ยังก้มหน้าหลับตาเรียก "สุพรรณหงส์ทองคำ"ย่ำแบบเดิมอยู่นั่นแล้ว ทั้งคนอ่านข่าวและที่เขียนข่าวในหน้าหนังสือ(พิมพ์)

เรื่องที่สาม อาจจะซ้ำกับที่เคยเขียนถึงไว้แล้ว แต่เมื่อเป็นเรื่องควรชม ก็ขอชมซ้ำอีกจะเป็นไรไป คำนั้นคือ "ขบวนพยุหยาตราชลมารค" มิได้เรียก "ขบวนพยุหยาตราทางชลมารค" เหมือนที่เรียกกันมาแต่ก่อนอีกต่อไป เพราะคำว่า "มารค" หรือ "มรรค" (สันสกฤต)หรือ "มัคคะ" (บาลี) ก็ล้วนแปลว่า "ทาง" อยู่แล้ว

แต่ก็เหมือนคำข้างบนนั่นแหละ พวกสื่อมวลชนที่ติดหูติดตาคำเดิมแต่ก่อน ก็ยังคงเผลอเรียกอย่างมีคำ "ทาง" แทรกอยู่ไม่รู้แล้ว ชวนให้ต้องรู้สึก "ขื่นขม" และ "ขมขื่น" อยู่ร่ำไป แทนที่จะได้รับคำ "ชม" อย่างเดียว

เรื่องที่สี่ คราวนี้เป็นคำที่ควรขอร้องให้แก้ไข (อีกแล้วครับท่าน) เรื่องนี้ก็คงเป็นเรื่องการลงรูปวรรณยุกต์ไม่ถูกกับที่ควรจะลง ซึ่งเป็นปัญหาของคนเขียนยุคใหม่ที่ครูบาอาจารย์ไม่ได้ย้ำให้เข้าใจเรื่องอักษรสามหมู่หรือสมัยก่อนเราเรียกว่า "ไตรยางศ์" เมื่อก่อนผู้เขียนยังจำได้ว่าอาจารย์คนหนึ่งสอนให้จำว่าต้องเขียน "ไตรยางศ์" (ศ-การันต์) คือ "ไตร" (หรือ "ตรี") + องศ =ไตรยางศ์ แปลว่า "สามส่วน")

แต่ปัจจุบันมีคนเขียนผิดเป็น "ไตรยางค์" (ค-การันต์ ) โดยเข้าใจเอาเองว่าน่าจะมาจาก "ไตร+องค=ไตรยางค์ ซึ่งคนคุ้นหูคุ้นตามาก เห็นคำอะไรที่สะกดด้วย "ง"มักจะการันต์ด้วย "ค" ที่หลักภาษาเรียกว่ามีแนวเทียบผิด

การเข้าใจเรื่องอักษรสามหมู่ คืออักษรกลางผันได้ครบ
๕ เสียง อักษรสูงผันได้ไม่ครบ ๕ เสียง ต้องอาศัยอักษรต่ำที่มีเสียงคู่กัน (ที่เรียกว่าอักษรคู่) มาช่วยกัน จึงจะผันได้ครบ ๕ เสียง และอักษรต่ำ ก็ผันได้ไม่ครบ ๕ เสียง ถ้าเป็นพวกอักษรคู่ ต้องอาศัยอักษรสูงที่มีเสียงคู่กัน (เช่น ส ศ ษ คู่กับ ซ หรือ ฉ คู่กับ ช ฌ ฯลฯ) มาช่วยกันผันจึงจะได้ครบ ๕ เสียง

แต่ถ้าเป็นพวกอักษรต่ำชนิดอักษรเดี่ยวอย่าง ง ญ ณ น ม ย ร ล ว ฬ ๑๐ ตัวนี้ ก็ต้องอาศัยอักษรกลาง หรืออักษรสูงมา "นำ" (อ-นำ ย เช่นอย่า อยู่ อย่าง อยาก) หรือ ห-นำ (เช่น ยา หย่า ย่าหรือหย้า ย้า หยา) จึงจะผันได้ครบ ๕ เสียง โดยไม่ต้องออกเสียงอักษรนำ (เช่น อร่อย ที่ต้องออกเสียงอักษรนำ เป็น "อะ-หร่อย")

ที่สื่อมวลชนยุคใหม่มักลงรูปวรรณยุกต์ผิด (ความจริงยุคเก่าก็มีผิดเหมือนกัน แต่ครูบาอาจารย์ท่านมักกวดขันมากกว่าทุกวันนี้ จึงมีผิดไม่มาก) ก็เพราะการผันอักษรสามหมู่ไม่แม่นนี่เอง

ยกตัวอย่างจากที่พบเห็นจริงๆ โดยเฉพาะในหน้าข่าวบันเทิงของหนังสือพิมพ์ฉบับยักษ์ใหญ่ แห่งหนึ่งเขียนว่า "ผู้หญิ้งผู้หญิง" เป็นชื่อหัวเรื่องตัวเบ้อเร่อเชียวแหละ

เข้าใจว่า คงต้องการให้อ่านออกเสียงว่า "ผู้ยิ้งผู้หยิง" แต่เมื่อเอา "ห" มานำ "ญ" เสียแล้ว ก็ออกเสียง "ยิ้ง" (เสียงตรี ในรูปวรรณยุกต์โท)ไม่ได้ นอกจากจะอ่านว่า "ผู้ยิ่งผู้หยิง" เพราะเมื่อเอา "ห" มานำ "ญ" แล้ว ก็ต้องออกเสียงเป็น "หยอ" (หยิง) เมื่อผันด้วยวรรณยุกต์เอก ก็ต้องออกเสียงเอกเป็น "หยิ่ง " เมื่อผันด้วยวรรณยุกต์โท ก็ออกเสียงโทเป็น "หยิ้ง" ซึ่งเทียบได้เท่ากับ "ยิ่ง" (รูปวรรณยุกต์เอก ออกเสียงเป็นเสียงโทเท่านั้น ไม่สามารถออกเสียงเป็น "ยิ้ง" (เสียงตรี) อย่างที่ต้องการได้อีกต่อไป ยกเว้นจะเขียนว่า "ผู้ยิ้งผู้หยิง" หรือ "ผู้ญิ้งผู้หญิง" เท่านั้น จึงจะถือว่าเขียนและอ่านได้ถูกต้อง

ในหน้าบันเทิงของหนังสือพิมพ์ฉบับยักษ์ใหญ่อีกเหมือนกันกับที่กล่าวถึงข้างบน ข่าวตอนหนึ่งเขาเขียนว่า ".หน้าของเธอเหมื้อน-เหมือน...ไม่มีผิด" ซึ่งก็เข้าใจว่า คงจะต้องการให้ออกเสียงว่า "เมื้อนเหมือน" (เมื้อน-เสียงตรี รูปวรรณยุกต์โท)

กรณีนี้ก็เป็นทำนองเดียวกับ "ผู้หญิ้งผู้หญิง" ไม่ผิดเลย คำนี้คงอ่านได้เพียง "หน้าเมื่อน (รูปวรรณยุกต์เอก แต่ออกเสียงเป็นเสียงโท เทียบเสียงเท่ากับ "เพื่อน"หรือ"เปื้อน") เหมือน" ถ้าจะให้ออกเสียงเป็น "เมื้อน" (เสียงตรี แต่รูปวรรณยุกต์โท) ตามที่ต้องการ ก็ต้องไม่ใช้ "ห-นำ" ในคำแรก (คือ "เมื้อนเหมือน")

อีกตัวอย่างหนึ่งในคอลัมน์ "ตะกอนข่าว" หน้าข่าวกีฬาของหนังสือพิมพ์มติชน ซึ่งเป็นคอลัมน์ที่เกี่ยวกับบุคคล ตอนหนึ่งเขียนว่า "ให้มันรู้เสียบ้างว่า ไผ๋เป็นไผ๋"

นี่ก็เป็นเรื่องการผันอักษรสามหมู่เช่นกัน แต่คราวนี้เป็นอักษรสูง ไม่ใช่อักษรต่ำอย่าง "ญ" และ "ม" ซึ่งเมื่อเป็นอักษรสูงที่ผันได้เพียงสามเสียง คือพื้นเสียงเป็นเสียงจัตวา (ไผ) เมื่อผันด้วยวรรณยุกต์เอก ก็ออกเสียงเป็นเสียงเอก (ไผ่) และผันด้วยวรรณยุกต์โท ก็เป็นเสียงโท (ไผ้ - เทียบเท่ากับเสียง "ไพ่" ในอักษรต่ำ หรือ "ได้"ในอักษรกลาง)

เมื่อ "ไผ" พื้นเสียงเป็นเสียงจัตวาอยู่แล้ว ผู้เขียนจึงไม่เข้าใจ (และไม่เคยพบใครเขียนเช่นนี้มาก่อน) ว่าทำไม คนเขียนข่าวคนนี้จึงต้องเติมรูปวรรณยุกต์จัตวาเข้าไปด้วย ธรรมดาการสะกดการันต์ในหนังสือพิมพ์ฉบับนี้ ก็ไม่ค่อยพบที่ผิดฉกรรจ์บ่อยนัก

ยกเว้นในคำที่คนเขียนการ์ตูนจะเขียนลงไปเอง จึงจะพบการสะกดการันต์ผิดๆเสมอๆ

เรื่องนักเขียนการ์ตูนเขียนสะกดการันต์ผิดๆนี้ อาจารย์จำรัส ดวงธิสาร เคยเล่าว่า ในฐานะที่ท่านมีคอลัมน์ติติงแก้ไขแนะนำการใช้ภาษาไทยให้ถูกในหนังสือพิมพ์ "สยามรัฐ" เวลาท่านพบคนเขียนการ์ตูนในสยามรัฐเขียนวรรณยุกต์หรือสะกดการันต์ผิดๆ ท่านจะให้คนเขียนรูปที่อยู่แถวนั้น เอาน้ำยาลบหมึกลบคำที่ผิดนั้นออกบ้าง ให้เติมใหม่หรือแก้ไขให้ถูกต้องบ้าง ไม่ว่าคนที่เขียนภาพนั้นจะเป็น คุณประยูร จรรยาวงษ์ ก็ตาม เพราะ อาจารย์คึกฤทธิ์ ปราโมช ท่านรำคาญนัก คนที่เขียนสะกดการันต์ผิดๆนั่น ท่านจึงอนุมัติกลายๆให้อาจารย์จำรัสแก้ไขได้เวลาที่ใครเขียนมาผิดๆ (ส่วนอาจารย์คึกฤทธิ์นั้น ท่านเขียนไม่ผิดเป็นแบบฉบับให้แก่ทุกคนอยู่แล้ว ไม่ว่าสำนวนภาษาหรือการสะกดการันต์)

ยังมีเรื่องที่ควรชมและควรขมขื่นกว่านี้อีกเยอะแยะ ที่เราไม่ควรจะปล่อยเลยตามเลย แต่ควรต้องช่วยกันนำมาวิพากษ์วิจารณ์เพื่อแก้ไขให้ดีขึ้น โดยเดินตามรอยพระบาท ดั่งในพระราชนิพนธ์ของล้นเกล้าฯรัชกาลที่ ๖ ที่ทรงพระราชนิพนธ์ไว้ว่า

"บ่มีจะมุ่งร้าย และมิมุ่งประจานใคร" หากแต่ต้องการทำหน้าที่ดังในเพลงพระราชนิพนธ์ "ความฝันอันสูงสุด" ที่ว่า "จะแน่วแน่แก้ไขในสิ่งผิด" เท่านั้น


( ๒๓ มกราคม ๒๕๔๗)
จากหนังสือ สกุลไทย
ฉบับที่ 2577 ปีที่ 50 ประจำวัน อังคาร ที่ 9 มีนาคม 2547

ที่มา http://www.sakulthai.com/DSakulcolumndetailsql.asp?stcolumnid=2773&stissueid=2577&stcolcatid=2&stauthorid=17

ต่อย [ 2006-11-24 23:17:10 ]